Taşımacılık sözlüğü ve kısaltmalar

Terimler sözlüğü ve kısaltmalar

Bir belge görüşmesinde aynı cümle içinde program, sınav, kapsam ve yetki gibi farklı kavramlar duyabilirsiniz. Bu sözlük, temel ifadeleri anlaşılır bir başlangıç çerçevesine yerleştirir. Açıklamalar mevzuatın bütün koşullarını aktaran resmî tanımlar değildir; ilgili rehberlere geçmeden önce kavramları ayırmanıza yardımcı olur.

BELGE VE GÖREV ADLARI

SRC: Sürücü mesleki yeterliliği alanındaki belge türleri için kullanılan addır. Hangi türün değerlendirileceği faaliyetle ilişkilidir; ehliyetle aynı belge değildir. [S1]

SRC 1 ve SRC 2: Sırasıyla uluslararası ve yurtiçi yolcu taşımacılığıyla ilgili türlerdir. SRC 1’in SRC 2’yi kapsaması düzenlenir; bu ilişki iki yönlü kabul edilmez. [S1 — m.6–7]

SRC 3 ve SRC 4: Sırasıyla uluslararası ve yurtiçi eşya-kargo taşımacılığıyla ilgili türlerdir. SRC 3’ün SRC 4’ü kapsaması düzenlenir. Bir aracın varlığıyla adaya özel bütün koşulların sağlandığı sonucuna varılmaz. [S1 — m.6–7]

SRC Kurye: Motosiklet veya mopedle kurye faaliyetleri için yönetmelikte yer alan mesleki yeterlilik türüdür. Sürücü yeterliliğiyle işletmenin faaliyet yetkisi ayrı başlıklardır. [S1 — m.6]

ODY: Orta düzey yönetici mesleki yeterliliğidir. Görev ve faaliyet alanıyla bağlantılı türleri vardır. Sürücü yeterliliği yerine kullanılan genel bir üst belge değildir. [S1 — m.4,6]

ÜDY: Üst düzey yönetici mesleki yeterliliğidir. ODY’den ayrı görev ve başvuru değerlendirmesi vardır; bazı kapsam ilişkileri ayrıca düzenlenir. [S1 — m.4,6,7]

SRC 5: Tehlikeli madde taşımacılığı sürücü eğitim ve belgelendirme alanındaki ayrı yoldur. SRC 1–4 kursuyla bütün işlemleri aynı sayılmaz. [S2]

SRC 5 EĞİTİM VE İŞLEM KAVRAMLARI

Temel Eğitim: SRC 5 eğitim yolundaki temel programdır. Hedef taşıma işi için ek kapsam gerekip gerekmediği ayrıca değerlendirilir. [S2 — m.12,14]

Tanker eğitimi: İlgili taşıma kapsamı için Temel Eğitimden ayrı ek eğitim başlığıdır. Her tehlikeli madde taşımasını tek başına ifade etmez. [S2 — m.12,14]

Sınıf 1 ve Sınıf 7 eğitimleri: Patlayıcı ve radyoaktif madde taşımacılığına ilişkin ek eğitim başlıklarıdır. İlgili kapsam ve sınav koşulları ayrıca ele alınır. [S2 — m.12,14]

Kapsam genişletme: Mevcut belgenin yanına yeni bir yetki kapsamının eklenmesiyle ilgili işlemdir. SRC 5’te ek yetkinin süresinin Temel Eğitim Sertifikası süresine bağlı olması kuralı nedeniyle bunu otomatik yeni beş yıl olarak yorumlamayın. [S2 — m.25/7]

Yenileme: Mevcut SRC 5 geçerlilik süresi içinde ilgili eğitim ve sınav koşullarıyla ele alınan işlem yoludur. İlk alım veya kapsam genişletme ile aynı işlem değildir. [S2 — m.27]

Geçerlilik tarihi: İlgili kaydın süre bakımından kontrol edilen tarihidir. Eğitim, sınav başvurusu ve ödeme son günleri bu tarihle karıştırılmamalıdır.

BAŞVURU VE KAYIT İFADELERİ

Bilgi talebi: Bir program veya hizmet hakkında görüşme başlatma isteğidir. Bu sitedeki kullanımında tamamlanmış resmî kayıt veya onay anlamına gelmez.

Ön kayıt talebi: Kurumun sizinle kayıt hazırlığını görüşmesi için iletilen taleptir. Kesin dönem, kontenjan ve uygunluk değerlendirmesi tamamlanmadan eğitim yeri ayrıldığı sonucu çıkarılmamalıdır. Bu kullanım kurumun son süreç onayını bekler.

Eğitim tamamlama: Eğitim aşamasına ait sonuçtur. Sınav başarısı ve nihai belge kaydıyla aynı kavram gibi kullanılmamalıdır.

Belge sorgulama: Mevcut kaydı ilgili resmî hizmetten inceleme işlemidir. Bir başvuru göndermekle aynı amaç değildir. UAB hizmetleri e-Devlet dizininde ayrı başlıklarla bulunur. [S3]

Muafiyetli başvuru: Eğitim veya sınav yükümlülüğünün ilgili koşullar çerçevesinde ayrıca değerlendirildiği başvuru yoluyla ilgilidir. Her eski ehliyetin veya her diplomanın aynı sonucu verdiği anlamına gelmez. [S1]

Muvafakat: İlgili işleme yönelik onay boyutudur. UAB’nin ODY/ÜDY muvafakat hizmetinin bulunması, belge edinimiyle görevlendirme işlemlerinin tek şey olduğunu göstermez. Kişisel işlem kapsamı ilgili hizmet ve kurumla netleştirilir. [S3]

TAKİPTE KARIŞAN KAVRAMLAR

Kontrol tarihi: Bir bilginin hangi gün incelendiğini gösterir. Kaydın düzenlenme tarihi veya hukuki yürürlük tarihi yerine kullanılmaz.

Yürürlük tarihi: Bir düzenlemenin uygulanmaya başladığı tarihle ilgilidir. Duyurunun internet sitesinde yayımlanma tarihiyle her zaman aynı kabul edilmez; metindeki yürürlük ve geçiş hükümleri okunmalıdır.

Açık iş: Başvuru, evrak kontrolü veya sonuç takibi içinde henüz tamamlanmamış adımı anlatan kurum içi ifadedir. Resmî sistem statüsü olduğu varsayılmaz.

Yetki belgesi: İşletmenin faaliyetiyle ilgili yetki alanında ele alınır. Bir sürücünün SRC belgesini görmek, işletmenin bütün faaliyet yetkilerinin kontrol edildiğini göstermez.

BU SÖZLÜK NASIL KULLANILMALI?

Önce anlamını bilmediğiniz ifadeyi bulun; ardından yapılacak işin kişi, işletme, eğitim veya belge aşamasıyla mı ilgili olduğunu ayırın. Örneğin “belge sorgulama” sonucuyla bir “ön kayıt talebi”ni karşılaştırmak yerine her birinin hangi aşamaya ait olduğunu sorun. Kişisel başvuru koşullarında ayrıntılı rehber ve güncel resmî kaynak esas alınmalıdır.