İçeriğe geç

ODY / ÜDY farkı / İşletmenin yönetici ihtiyacı

YETKİ BELGESİ · FAALİYET · İSTİSNALAR

İşletmeniz için hangi
yönetici şartı incelenmeli?

Yalnız “nakliye yapıyorum” demek yeterli değildir. Yetki belgesinin tam kodu, gerçek veya tüzel kişi oluşunuz, araçlarınız ve faaliyetiniz birlikte değerlendirilir.

Kişinin belgesi ile işletmenin yükümlülüğünü ayırın.

ODY ve ÜDY mesleki yeterlilik belgeleri yönetici türlerini gösterir. İşletmenin sahip olduğu yetki belgesi ise yapacağı faaliyetin çerçevesini belirler. Kişinin belirli bir belgeyi alabilmesi ile bir işletmenin hangi yönetici şartını yerine getireceği birbirine bağlı, fakat ayrı sorulardır. Önce şirketinizin tam yetki belgesi kodunu ve fiilen yürüttüğü faaliyeti netleştirin.

Örneğin yurt içi veya uluslararası eşya-kargo faaliyeti için inceleme yapılırken, yönetici grubunun hem görev düzeyi hem faaliyet alanı önem taşır. Elinizdeki mesleki belgenin başka türleri kapsayıp kapsamadığı ayrıca kontrol edilir. İşletme adına yapılacak kayıt ve bildirim işlemlerini, yalnız kişinin belgesinin bulunmasına bakarak tamamlanmış saymayın. [K1 · m.40/34; K2 · m.6–7]

40/34’teki genel yönetici grupları

Aşağıdaki listeler Karayolu Taşıma Yönetmeliği 40/34’ün genel gruplarıdır. Sonraki bölümdeki istisnalar, aynı fıkranın uygulama koşulları ve ilgili özel hükümlerle birlikte okunmalıdır. Bu bir otomatik şirket uygunluk tablosu değildir.

K1 · m.40/34-a

ÜDY ve ODY grubu

B1, C2, D1, L1, L2, M2, N2, P2, R1, R2, T1

Bu grupta en az birer ÜDY ve ODY türü mesleki yeterliliğe sahip olma veya uygun nitelikte kişileri istihdam etme yükümlülüğü düzenlenir. Faaliyete uygun alt tür ve mevcut belgenin kapsamı ayrıca incelenir.

K1 · m.40/34-b

ODY grubu

A türü, B2, C3, D2, K3, M1, N1, T2, T3, Tüzel kişiliği haiz K1, P1, S

Bu grupta en az bir ODY türü mesleki yeterliliğe sahip olma veya uygun kişiyi istihdam etme şartı düzenlenir. K1 için metindeki tüzel kişilik ayrımını koruyun; P1 ve S gibi kodlarda özel istisnaları da okuyun.

16 Mayıs 2026’da eklenen uygulama koşuluna göre bu fıkra geçerliliği devam eden yetki belgelerinde; T türü dışındaki belgeler için taşıt belgesinde en az bir taşıt bulunması koşuluyla uygulanır. Bu satırı tek başına bütün faaliyetler için genel muafiyet gibi kullanmayın. [K1 · m.40/34 son cümle]

Listeyi okumadan önce istisnanızı kontrol ettirin.

Araç cinsi ve sayısı, belirli faaliyetin sınırları veya tarihli eski kayıtlar, genel gruptaki yönetici şartının uygulanmasını değiştirebilir. İstisnanın koşullarını eksiltmeden değerlendirmek gerekir. Aşağıdakiler incelenen özel örneklerdir; her işletmenin bütün muafiyetlerini tespit eden bir karar aracı değildir.

K1 · m.14/8-d

Sadece kamyonetle faaliyet: K1/K2 ve sınırlı K3

14/8-d bendinde sadece kamyonetle K1 veya K2; en fazla bir kamyonetle K3 için belirtilen koşullarda 40/34-b şartının aranmadığı düzenlenir. K3 için araç sayısı sınırını diğer kodlarla karıştırmayın.

K1 · m.14/12-c

En fazla üç motorlu taşıtla P1

14/12-c bendinde bu kapsamda P1 müracaatında bulunanlar için 40/34-b şartının aranmadığı düzenlenir. Bu istisna P2’ye veya her P1 işletmesine genellenmez.

K1 · m.14/26

En fazla üç özmal otobüsle S

14/26’da bu kapsamda S belgesi almak için başvuranlar bakımından 40/34-b şartının aranmadığı belirtilir. Özmal ve araç sayısı koşullarını birlikte inceleyin.

K1 · m.14/4-b

Belirli D2 faaliyeti ve tek taşıt

Sadece engelli ve diyaliz hastalarını taşımak üzere düzenlenen D2 yolunda, yalnızca bir taşıtı bulunanlar için 40/34-b şartının aranmadığı düzenlenir. “Tek aracım var” ifadesi her D2 işletmesine aynı sonucu vermez.

K1 · Geçici m.4

Belirli eski K1/K3 gerçek kişi kayıtları

Geçici 4. madde, 25 Şubat 2006’ya kadar başvuru ve bu başvuruya dayanarak 30 Nisan 2007’ye kadar belge düzenlenmesi gibi tarihli koşulları içerir. En az bir özmal birim taşıt şartı da vardır. Yeni bir başvuruyu otomatik olarak bu gruba dahil etmeyin.

14/19’da belirtilen muafiyet yollarında Bakanlığa yazılı müracaat şartı da düzenlenir. Araç sayınızın bir örneğe benzemesi, dosyanızda muafiyet işleminin kendiliğinden tamamlandığını göstermez. İlgili belge ve işlem kaydını teyit edin. [K1 · m.14/19]

İlk yükümlülük, kayıp ve bildirim aynı işlem değildir.

40/34, ilk yetki belgesi tarihinden itibaren altı ay içinde yönetici yükümlülüğünün sağlanmasını ve faaliyet boyunca korunmasını düzenler. Şartın sağlanamaması veya sonradan kaybı için kamu tüzel kişileri bakımından en geç bir yıl, diğerleri bakımından üç ay hükmü vardır. Yeni kişinin son 45 gününe ilişkin istihdam koşulu ile Bakanlığa bildirim ve faaliyet gösterilecek yetki belgesiyle ilişkilendirme de aynı metinde yer alır. [K1 · m.40/34]

Eski bir yazıda “30 gün” gördüğünüzde bu sayfadaki işlemle ve güncel metinle aynı olup olmadığını kontrol edin. Buradaki üç aylık süreyi başka yönetmeliklere, bütün bildirimlere veya her olayın son tarihine uygulamayın. Olayın başlangıcı, işletmenin statüsü ve özel düzenleme birlikte değerlendirilmelidir. Bu rehber kişisel son gün hesaplamaz veya gecikmenin sonuçları için kabul garantisi vermez.

İstihdam kaydı ayrıca önem taşır.

40/34-ç, istihdam edilen kişinin işletmenin çalışanı olduğuna dair SGK belgesini; yabancılar için ayrıca belirtilen pasaport ve oturma izni belgelerini düzenler. Bu sayfa belge yüklemesi almaz. Güncel dosyanın uygunluğu ve Bakanlık kayıtları ilgili idareyle incelenir.

Hangi sonuçları bu rehberden çıkarmamalısınız?

Bir işletmenin ODY şartına ilişkin istisnası, o işletmede çalışan sürücü veya kuryenin kendi mesleki belge şartını otomatik kaldırmaz. Aynı işletme adına birden fazla yetki belgesinde uygun kişiler bildirilebilmesi de farklı şirketlerde sınırsız görev yapma hakkı anlamına gelmez. Mevcut ÜDY belgesinin belirli ODY türlerini kapsaması, iş ilişkisinin ve gerekli bildirimin kendiliğinden tamamlandığını göstermez.

TİO yetki belgesi ayrı düzenlemeyle değerlendirilir. Bu makaledeki KTY grupları ve süreleri TİO’ya otomatik taşınmaz; TİO’nun güncel merkez/şube ve yönetici hükümleri bu paket kapsamında tamamlanmadı. Özel bir durumunuz varsa ilgili yönetmeliğin güncel metni ve Bakanlık uygulaması üzerinden ayrı inceleme gerekir.

Görüşmeden önce hangi bilgileri hazırlamalısınız?

Aşağıdaki notlar görüşme hazırlığı önerisidir; resmî evrak listesi değildir:

  1. Yetki belgesinin tam kodunu ve geçerlilik durumunu not edin.
  2. Belge sahibinin gerçek kişi mi tüzel kişi mi olduğunu netleştirin.
  3. Taşıt belgesindeki araçların cinsi ve sayısını, gerekiyorsa özmal durumunu belirleyin.
  4. Fiilen yapılan faaliyeti ve varsa özel istisna kaydını açıklayın.
  5. Mevcut yöneticinin mesleki belge türünü ve işletmeyle kayıt ilişkisini inceletin.
  6. Değişiklik veya ayrılık varsa olay tarihini ilgili idareyle netleştirin.

İlk görüşmede bu soruları düzenli anlatmak, hangi programın veya hangi resmî işlemin inceleneceğini belirlemeyi kolaylaştırır. Sonucun eğitim ihtiyacı mı, mevcut kapsam kontrolü mü yoksa işletmenin kayıt işlemi mi olduğunu ayırın.

Yönetici ihtiyacı hakkında sık sorulanlar

K1 belgem var; herkese aynı ODY şartı mı uygulanır?

40/34-b bendinde tüzel kişiliği haiz K1 sahipleri belirtilmiştir. Gerçek/tüzel kişi ayrımı, faaliyet kapsamı, araçların cinsi ve ilgili istisnalar birlikte incelenmelidir. Sadece “K1 var” bilgisiyle herkese aynı sonuç verilmez. [K1 · m.40/34-b, 14/8-d, Geçici m.4]

P1’de üç araç istisnası kurye sürücüsünün belgesini de kaldırır mı?

Buradaki istisna işletmenin 40/34-b yönetici şartına ilişkindir. Kuryenin veya şoförün kendi mesleki yeterlilik şartını bu istisnadan hareketle kaldırmayın. Kişi belgesiyle işletmenin yetki belgesi farklı konulardır.

Birden fazla yetki belgem varsa aynı kişiyi bildirebilir miyim?

40/34-c, aynı gerçek veya tüzel kişi adına düzenlenen birden fazla yetki belgesinde, her belge için uygun mesleki yeterlilik bulunması kaydıyla aynı kişilerin beyanını düzenler. Bu hüküm farklı işletmelere sınırsız görevlendirme hakkı olarak yorumlanmaz. [K1 · m.40/34-c]

ÜDY belgesinin ODY’yi kapsaması istihdam ve bildirimi kendiliğinden bitirir mi?

Hayır. Mesleki belge kapsamı ayrı, işletmede yükümlülüğün sağlanması ve gerekli kayıtlarla ilişkilendirme ayrıdır. Belgenin türünü kontrol ettirmek, diğer işlemlerin yapıldığı anlamına gelmez. [K1 · m.40/34; K2 · m.7]

İlk yükümlülükle sonradan yönetici ayrılması aynı süre mi?

Hayır. 40/34’te ilk belge tarihinden itibaren altı ay içinde yükümlülüğün sağlanması düzenlenir. Şartın sağlanamaması veya sonradan kaybı için ayrıca hükümler vardır: kamu tüzel kişileri bakımından en geç bir yıl, diğerleri için üç ay ve son 45 güne ilişkin istihdam koşulu metinde yer alır. Şirketinizin olay tarihi ve işlemi ayrıca incelenmelidir. [K1 · m.40/34]

Bu üç aylık süre bütün taşımacılık yönetmeliklerinde aynı mı?

Bu sayfadaki süre Karayolu Taşıma Yönetmeliği 40/34’e aittir. TİO gibi ayrı düzenlemeleri veya başka işlem sürelerini otomatik olarak bununla değiştirmeyin. TİO yönetici ihtiyacı ve ayrı işlem yolu bu sayfada tamamlanmış sayılmıyor.

Buradan şirketim için kesin sonuç alabilir miyim?

Bu rehber genel inceleme çerçevesidir; otomatik uygunluk sonucu veya resmî görüş üretmez. Tam yetki belgesi kodunu, hukuki statüyü, araç ve faaliyet bilgilerini ilgili idareyle birlikte inceletin.

Kaynak ve inceleme kapsamı

K1 · Karayolu Taşıma Yönetmeliği · m.14/4-b, 14/8-d, 14/12-c, 14/19, 14/26, 40/34 ve Geçici m.4.

K2 · Mesleki yeterlilik yönetmeliği · m.6–7.

3 Kasım 2026: K1’in güncel resmî tarayıcı metni bu paket için doğrudan okundu; K2 bu oturumda okunan metindir. TİO PDF açılışları başarısız oldu; o düzenlemenin bütün güncel şartları incelendi sayılmadı. Kurum/mevzuat ve yayın incelemeleri açık. Bu yerel sayfa otomatik hukuki uygunluk veya başvuru sonucu vermez.

Görevlendirme ve iş değişikliğine hazırlanın.

İş ilişkisini, muvafakati ve yetki belgesiyle ilişkilendirmeyi ayrı inceleyin.

ODY / ÜDY görevlendirme rehberi ↗

Belge türüne göre ODY ve ÜDY eşleştirmesi

İşletmenin ihtiyaç duyduğu yönetici yeterliliğini belirlerken iki soruyu sırayla yanıtlayın: Bu yetki belgesi için hangi yönetici düzeyi aranıyor? Faaliyete hangi ODY/ÜDY alt türü uygun? İlk soruyu yanıtlamak, ikinci soruyu otomatik çözmez.

Yetki belgesinin tam kodu, gerçek veya tüzel kişi oluşu, faaliyet, taşıt bilgisi ve istisnalar birlikte incelenmelidir. Bu rehber güncel genel grupları gösterir; şirketiniz için otomatik uygunluk veya istihdam kararı üretmez.

1. GENEL YÖNETİCİ DÜZEYİNİ BULUN

Karayolu Taşıma Yönetmeliği m.40/34-a, B1, C2, D1, L1, L2, M2, N2, P2, R1, R2 ve T1 sahipleri için en az birer ÜDY ve ODY yeterliliğine sahip olma veya uygun kişileri istihdam etme yükümlülüğünü düzenler. [S1]

40/34-b grubunda A türü, B2, C3, D2, K3, M1, N1, T2, T3; ayrıca tüzel kişiliği haiz K1 ile P1 ve S için en az bir ODY yeterliliği çerçevesi bulunur. [S1] K1’in gerçek/tüzel kişi ayrımını atlamayın. Listede bir kod görmek, o kodun bütün özel istisnaları okunmadan sonuca varmaya yetmez.

Madde, geçerliliği devam eden belgeler ve T türü dışındaki belgelerde taşıt belgesinde en az bir taşıt bulunması koşuluyla uygulanır. [S1] Bu koşulu kendi başına bütün diğer yükümlülüklerden genel muafiyet gibi yorumlamayın.

2. FAALİYET ALANINA UYGUN ALT TÜRÜ İNCELEYİN

Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği dört faaliyet alanını ayırır: [S2 — m.6]

Uluslararası yolcu: ODY 1 / ÜDY 1.
Yurtiçi yolcu: ODY 2 / ÜDY 2.
Uluslararası eşya-kargo: ODY 3 / ÜDY 3.
Yurtiçi eşya-kargo: ODY 4 / ÜDY 4.

Bu satırlar faaliyet sınıflarını gösterir; her yetki kodunu tek başına bir alt türe kilitleyen otomatik tablo değildir. Bir yetki belgesinin yurtiçi ve uluslararası faaliyet kapsamı bulunabilir. Hedef görev, fiilen yürütülen faaliyet ve uygun türün resmî kayıtta nasıl değerlendirildiği birlikte ele alınmalıdır.

Örnek görüşme sorusu: “Yetki belgem genel ÜDY ve ODY grubunda. Fiilen yürüttüğüm faaliyet yurtiçi eşya. Mevcut yönetici türlerimin bu kapsamda uygunluğunu ve gerekli kayıtları kontrol ettirmek istiyorum.” Bu hazırlık cümlesi idarenin kabul sonucunun yerine geçmez.

3. MEVCUT BELGENİN KAPSAM İLİŞKİSİNİ KONTROL EDİN

7. maddede ÜDY 1’in ÜDY 2, ODY 1 ve ODY 2’yi; ÜDY 3’ün ÜDY 4, ODY 3 ve ODY 4’ü kapsaması düzenlenir. ÜDY 2 için ODY 2, ÜDY 4 için ODY 4; ODY 1 için ODY 2 ve ODY 3 için ODY 4 ilişkisi vardır. [S2]

Bu ilişkileri ters yönde veya bütün alanlar arasında işletmeyin. Örneğin yolcu alanındaki bir üst tür, eşya alanının tamamını kendiliğinden karşılamaz. Ayrıca bir belgenin alt türü kapsamasıyla, işletmedeki personel ve görevlendirme koşulunun sağlanmasını ayrı değerlendirin. Tek kişinin her durumda iki ayrı istihdam yükümlülüğünü karşılayacağı sonucu yalnız kapsam tablosundan çıkarılamaz.

4. İSTİSNAYI KODLA BİRLİKTE OKUYUN

Sadece kamyonetle faaliyet, belirli araç sayısı veya özel faaliyet koşulları için ayrı istisnalar vardır. Örneğin 14/12-c’de en fazla üç motorlu taşıtla P1 başvurusu için 40/34-b koşulunun aranmadığı düzenlenir. [S1] Bu istisna bütün P1 veya P2 sahiplerine genellenmez.

Diğer istisnalar için ilgili 14. madde bendini, yazılı müracaat ve belge koşullarını birlikte inceleyin. Aracınızın sayısının bir örneğe benzemesi, muafiyet kaydının dosyanızda tamamlandığını göstermez. Sürücünün kişisel SRC veya sağlık koşullarını işletmenin ODY istisnasından otomatik kaldırmayın.

5. EŞLEŞTİRMEYİ KAYITLA TAMAMLAYIN

Doğru türün bulunması son adım değildir. Çalışma ilişkisi, Bakanlığa bildirim ve yetki belgesiyle ilişkilendirme başlıklarını ayrı kontrol edin. Aynı sahibin çoklu yetki belgesiyle ayrı şirketlerde görevlendirme sorularını da karıştırmayın.

Görüşmeye yetki belgesinin tam kodunu, sahibi bilgisini, faaliyet alanını, taşıt cins/sayısını, mevcut ODY/ÜDY türlerini ve varsa istisna dayanağını hazırlayarak gidin. Kişisel veya şirket kayıtlarını bu sayfaya yüklemeyin; ilgili resmî başvuru kanalını kullanın.

Kaynaklar ve inceleme bilgisi

KAYNAKLAR

[S1] Karayolu Taşıma Yönetmeliği, m.14 ve 40/34.

Resmî kaynağı açın ↗

[S2] Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği, m.6–7.

Resmî kaynağı açın ↗

4 Kasım 2026 güncel resmî metinler yeniden okundu. Bu rehber TİO’nun ayrı yönetici düzenini veya bütün özel istisnaları tamamlamaz; kurum/mevzuat/yayın son incelemesi açık.

TİO’da yönetici yeterliliğini ayrı inceleyin.

Merkez ve şube koşulları

TİO yönetmeliğinin 16. maddesi, yetki belgesi sahibi için en az bir ÜDY 3 yeterliliğini; ticaret sicili ve yetki belgesine eklenmiş şubeler için ODY 3 yeterliliğini ayrı düzenler. Belge sahibinin bu yeterliliğe sahip olması ile uygun kişiyi istihdam etmesi seçenekleri birlikte değerlendirilir. 10’un üzerindeki şubeler için ayrıca düzenlenen sınır da vardır.

İstisnalar ve önceki haklar

Aynı maddede belirli yükseköğretim bölümlerinin diplomaları ile IRU/FIATA eğitim belgelerinin kullanılmasına ilişkin hüküm bulunur. Bu, her diplomanın veya her lojistik deneyiminin yeterli olduğu anlamına gelmez. Geçici 7. maddede ise belirli tarihteki ÜDY 4 kaydına ve eski R1 belgesinin dönüşümüne bağlı kazanılmış hak ayrıca düzenlenir.

Şirketiniz için sonuç çıkarırken güncel TİO yetki belgesini, şube kayıtlarını, ilgili kişinin diploma/belge türünü ve varsa eski kayıt tarihini birlikte inceletin. KTY’deki genel yönetici tablosu tek başına bu özel kuralların yerine kullanılmaz.

Güncel TİO yönetmeliği: m.16 ve geçici m.7 ↗ · 4 Kasım 2026’da Mevzuat Bilgi Sistemi konsolide metni doğrudan incelendi. Kişisel dosya veya kurum yetki incelemesi değildir.